Urlop tacierzyński jest płatny w wysokości 100% podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego. Podstawę stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie z ostatnich 12 miesięcy, pomniejszone o składki finansowane przez pracownika. Trzeba jednak zaznaczyć, że „urlop tacierzyński” nie jest oficjalnym określeniem prawnym. Chodzi o część urlopu macierzyńskiego, którą matka przekazuje ojcu.
W skrócie:
- płatność wynosi 100% podstawy wymiaru zasiłku,
- podstawa jest ustalana na podstawie średniej z 12 miesięcy,
- ojciec przejmuje niewykorzystaną część urlopu macierzyńskiego matki,
- świadczenie wypłaca ZUS albo pracodawca będący płatnikiem zasiłków.
Urlop tacierzyński a urlop ojcowski
Najczęstszy błąd polega na utożsamianiu tych dwóch uprawnień. Urlop tacierzyński zależy od rezygnacji matki z części urlopu macierzyńskiego. Urlop ojcowski jest natomiast samodzielnym prawem ojca i nie pomniejsza urlopu przysługującego matce.
| Rodzaj urlopu | Płatność | Wymiar | Zależność od matki |
|---|---|---|---|
| Tacierzyński, czyli część macierzyńskiego | 100% podstawy wymiaru | Do 6 tygodni przy jednym dziecku, czyli pozostała część z 20 tygodni | Tak, matka musi wykorzystać co najmniej 14 tygodni i zrezygnować z reszty |
| Ojcowski | 100% podstawy wymiaru | 14 dni, jednorazowo albo w dwóch częściach po 7 dni | Nie, jest niezależny od urlopu matki |
Urlop rodzicielski to jeszcze inne uprawnienie. Za jego okres zasiłek wynosi co do zasady 70% podstawy wymiaru. Przy spełnieniu warunków dotyczących wniosku o pełny pakiet urlopów rodzicielskich może mieć zastosowanie stawka 81,5%. Nie należy więc przenosić tych stawek na część macierzyńskiego nazywaną potocznie tacierzyńskim.
Jakie warunki trzeba spełnić?
Aby ojciec mógł przejąć część urlopu macierzyńskiego, muszą być spełnione podstawowe warunki:
- matka musi wykorzystać po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego,
- matka musi złożyć oświadczenie o rezygnacji z dalszej części urlopu,
- ojciec powinien złożyć pisemny lub elektroniczny wniosek w wymaganym terminie,
- ojciec musi podlegać ubezpieczeniu chorobowemu, na przykład jako pracownik zatrudniony na umowę o pracę albo osoba prowadząca działalność.
Pracownik składa wniosek u pracodawcy, a osoba podlegająca ubezpieczeniu chorobowemu z innego tytułu, na przykład prowadząca działalność, załatwia wypłatę zasiłku w ZUS. Szczegółowe dokumenty i terminy najlepiej potwierdzić w kadrach lub właściwej jednostce ZUS, ponieważ zależą od tytułu ubezpieczenia.
Wysokość świadczenia nie oznacza automatycznie wypłaty równej pensji netto. Zasiłek jest liczony od podstawy wymiaru, a kwota „na rękę” zależy między innymi od zaliczki na podatek dochodowy.
Najważniejsza informacja jest prosta: za część urlopu macierzyńskiego przejętą przez ojca, potocznie nazywaną urlopem tacierzyńskim, przysługuje 100% podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego.
